ประเภทและข่ายขายของภูมิปัญญาท้องถิ่น

 

ประเภทและขอบข่ายของภูมิปัญญาท้องถิ่นนั้นได้มีนักวิชาการ และหน่วยงานภาคส่วนที่เกี่ยวข้องได้จำแนกออกเป็นหลายลักษณะแตกต่างกันออกไป  เพื่อให้ง่ายต่อการจำแนกตามความเข้าใจของผู้เขียน ได้เรียบเรียงจากแนวคิดของนักวิชาการและหน่วยงานต่าง ๆ  ดังนี้

1. ด้านอาชีพ

2. ด้านความเชื่อ

3. ด้านภาษา

4. ด้านศิลปวัฒนธรรม

5. ด้านกิจกรรมการละเล่น

6. ด้านอาหารการกิน

7. ด้านความบันเทิง

8. ด้านความรู้

 

 

 

1. ด้านอาชีพ

ตัวอย่าง 

*การวางแผนการเพาะปลูก

*การลงแขกดำนา

ฯลฯ

 

2. ด้านความเชื่อ

ตัวอย่าง

*การฮ้องขวัญ

*การสืบชะดา

*การเลี้ยงผี เซนสังเวยผี

*การทำขวัญข้าว

*การทำขวัญควาย

*การดูฤกษ์ยาม

ฯลฯ

 

3. ด้านภาษา

ตัวอย่าง

*ภาษาล้านนา

*ภาษาอีสาน

*ภาษาชาวเขาเผ่าต่าง ๆ

ฯลฯ

 

4. ด้านศิลปวัฒนธรรม

*การลอยกระทง

*ฟ้อนผี

*12 เป็ง

*สารทเดือนสิบ

ฯลฯ

 

5. ด้านกิจกรรมการละเล่น

*ปืนไม้ไผ่

*กรงไม้ไผ่สำหรับเด็ก

*หลักไม้ไผ่สำหรับหัดเดินของเด็ก

*เดินกะลา

*หมากขุม

*หมากเก็บ

ฯลฯ

 

6. ด้านอาหารการกิน

*แกงแค

*แกงเลียง

*แกงส้ม

*แกงเหลือง

*ข้าวยำ

*สาโท

*ข้าวหมาก

*ปลาร้า

*ปลาจ่อม

*ลาบ

ฯลฯ

 

7. ด้านความบันเทิง

*ซอ

*จ๊อย

*ค่าวฮ่ำ

*เพลงพื้นบ้าน

*ลำตัด

*มโนรา

*หนังใหญ่

*หนังตะลุง

ฯลฯ

 

8. ด้านความรู้

ตัวอย่าง

*ตำรายาสมุนไพร

*การสร้างบ้านเรือน

ฯลฯ

 

 

 

ซึ่งที่กล่าวมานั้นเป็นเพียงยกตัวอย่างพอสังเขป  ซึ่งภูมิปัญญาท้องถิ่นบางอย่างอาจความทับซ้อนกัน การจำแนกจึงเป็นเพียงการแบ่งให้สามารถศึกษาได้ง่ายเท่านั้นเอง 

 

 

 

สามารถติดตามข่าวสาร  กิจกรรมต่าง ๆ ของนิวแนวดอทเน็ตได้ที่

https://th-th.facebook.com/newsguidance

 

หรือแสดงความคิดเห็นเพิ่มเติมทางอีเมล์

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

 

ผู้เรียบเรียง

ทีมงานนิวแนวดอทเน็ต  

วันที่โพส

 

16/11/2557